banner25

Ekonomi Gazetecileri Derneği’nin himayesinde gerçekleştirilen, KanalEkonomi’deki ‘‘Evde kal sohbetleri’’nin geçtiğimiz günkü konuğu Baha Boztekin oldu.

Yayında otomobilin kalbi Bursa’da; 1973 yılından bu yana üretim yapan Boztekin Otomotiv’in Türk otomotiv yedek parça sektörüne katkılarını konuştuk. Yaklaşık 16.000 m2 alana kurulmuş bir üretim tesisinde faaliyet gösteren firma; kalıp imalatı, mekanik ve hidrololik pres imalatı üzerinde çalışıyor.

Bunun yanında montaj atölyesi, boya merkezi, robot sistemleri ile çağa ayak uyduran yenilikçi bir üretim perspektifine sahip…

‘‘Salgının ne zaman biteceğini öngörmek güç’’

Covid-19 salgınıyla birlikte otomotiv sektörü büyük sıkıntılar içine girdi. Mart ayında Avrupa'da toplam otomobil ve hafif ticari araç satışları yüzde 53 oranında düşerken, nisan ayında bu kaybın yüzde 80'e ulaşması bekleniyor. Türkiye’de ise üretim tamamen durmuş vaziyette... Öte yandan otomotiv sektörünün yalnızca üretim ve sıfır araç satışında ibaret olmadığını da biliyoruz. Baha Boztekin yayınımızda bu duruma vurgu yaparak, ‘‘Salgının ne zaman biteceğini öngörmek elbette güç. Kim tahmin etse açıkçası yanılır. Ancak salgının ardından otomobil fiyatlarında zaten mevcut kur dengesini de düşündüğümüzde fiyatların artacağını düşünüyorum’’dedi. Piyasada zaten araç olmadığının altını çizen Boztekin, ‘‘Bugün hangi araç satış noktasına gitseniz zaten otomobil bulunmuyor. Corona’dan önce nispeten iyi durumdaydık. Balkanlar başta olmak üzere Rusya’yla, pek çok farklı dünya ülkesiyle çalışmalarımız sürüyordu ancak ne yazık ki salgının ardından üretimin ve ticaretin durduğu bir krizle karşı karşıyayız’’ diyerek, sürecin uzaması halinde birçok üreticinin zor durumda kalacağını belirtti.

Yeni bir marka yaratmanın zorluğu

Yayında Türkiye’nin yerli otomobilinden de söz açıldı. Bildiğiniz gibi pazartesi günü Türkiye'nin Otomobili Girişim Grubu (TOGG), Avrupa Birliği Fikri Mülkiyet Hakları Ofisi'ne yaptığı tasarım başvuruları için tescil almaya hak kazandı. Fikri ve sınai mülkiyet hakları yüzde yüz Türkiye'ye ait olan araçların tasarımlarının üçüncü şirketler tarafından kopyalanmasını önlemek amaçlı önemli bir adım atılmıştı.

Ancak başından bu yana pek çok otomobil yazarı tarafından sıfırdan bir marka yaratmak yerine; ‘markalaşmış’ bir firmayı satın almanın daha mantıklı olduğu yorumları yapılıyordu. Baha Bey’de Türkiye’nin yerli otomobil üretmesinden son derece memnun olduğunu belirterek, ‘‘Volvo’yu Çinliler aldı yine birçok ülke, bu tarz yeni bir marka yaratmak yerine mevcut markayı satın alarak, yola daha hızlı biçimde çıkmayı başardı. Benim kişisel kanaatim tabii, biz de bu tarz bir girişim yapabilirdik’’ diyerek, sıfırdan bir marka yaratmanın zorluklarına dikkat çekti. Ben de daha önce kaleme aldığım bir yazıda, yerli otomobil üretmenin yalnızca bir fabrika kurmaktan ibaret olmadığını; servis ağı-yedek parça üretimi gibi arka planda gibi görünen ancak bir o kadar da ön planda olan üretim süreçlerine vurgu yapmıştım. Yine Türkiye başta olmak üzere dünyadaki otomobil alt yapısının elektrikli araç sistemine tam olarak hazır olabilmesi için 10 yıla yakın bir sürecin geçmesi gerektiğini biliyoruz.

Yedek parça üretiminde ‘eş değer parçanın’ önemi

Gelişen teknolojinin belki de en çok etkilediği sektörlerin başında otomotiv geliyor. Arabaların güvenlik sistemlerini, tasarımlarını ve donanımlarını teknoloji şekillendiriyor. Bunun yanında dünyanın neresinde olursanız olun, eğer yeterli imkânlara sahipseniz; eş değer yedek parça üretimi gerçekleştirebiliyorsunuz.

Boztekin Otomotiv’de Türkiye’de ‘‘eş değer yedek parça’’ üretiminin önemli merkezlerinden biri konumunda… Baha Boztekin konuyla ilgili ‘‘Otomotiv yan sanayi için oldukça önemli bir konu... Boztekin Otomotiv olarak müşterilerimize orijinali ile birebir aynı tabii ki daha uygun maliyetli kaporta aksamları gibi üretimler yapıyoruz. Türkiye bu noktada son derece iyi bir konumda… Biz de birçok firma ile anlaşmalı olarak eşdeğer yedek parça üretimimizi sürdürüyoruz’’ dedi.

‘‘Türkiye’nin büyük bir gücü var’’

Baha Boztekin uzun yıllar Romanya’da bulunmuş. Aynı zamanda BALKANTÜRKSİAD’ın Yönetim Kurulu’nda görev yapıyor. Dolayısıyla o coğrafyayı sektörel anlamda yakından bilen bir isim... Yayınımızda otomobil üretimi ile ilgili pek çok konuya değindik. Boztekin, ‘‘Türkiye’nin bu konuda son derece şanslı olduğunu düşünüyorum. Bir kere yetişmiş insan, kalifiye insan gücümüz var. Üretim maliyeti hesaplı… Altyapımız gayet iyi. Türkiye’nin coğrafi yönden de büyük bir ayrıcalığı’’ olduğuna vurgu yaparak, ülkemizin; otomotiv ve yedek parça üretimi konusunda daha iyi bir noktada olması gerektiğini vurguladı.

Üretici ve KOBİ için destekler yeterli mi?

Covid-19 salgınıyla birlikte üretim durdu. Hükümet tarafından işveren ve işçiye yönelik birçok destek geldi. Ancak bu desteğin şimdilik yeterli olduğunu söylemek zor… Baha Bey yayınımızda tek tek alınan önlemlere değindi ama vurguladığı en önemli konu ise krediler üzerine yaptığı tespitti. Bildiğiniz gibi başta devlet bankaları olmak üzere kredi ödemeleri müşteri tarafından talep edilirse ne yazık ki ‘faiz’ alınarak, 3 ay öteye ertelendi. Ancak şuan başta otomotiv firmaları-yedek parça- üretim ağı dahil, hiçbir sektör neredeyse para kazanamıyor. Krizden avantajlı çıkan tek sektör, perakende… Zaten hafta başı açıklanan verilerde satış hacminin yüzde 10,6 oranında arttığı bildirildi. Ancak perakende dışında tüm küçük-orta ölçekli ve büyük işletmeler zor günler geçiriyor. Başta krediler olmak üzere 3 ayın sonunda hangi firma ne kadar iş yapabilecek? Ne kadar üretebilecek? Borçlarını nasıl ödeyecek? Dolayısıyla devletimizin kısa ve uzun vadede, daha radikal destekler vermesi gerektiğini söylemek gerekiyor. Aksi takdirde üreticiyi zor günler bekliyor.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.