Sermaye piyasalarının istikrarını sağlamak ve  stratejik yatırımlara kaynak aktarmak amacıyla , Başbakanlığa  bağlı ‘’Türkiye Varlık Fonu Anonim Şirketi ‘’ kuruluyor.
 
Anonim şirket olunca , çalışması da özel sektör gibi olacak ve Sayıştay denetimi dışında kalacak.
 
Özelleştirme fonundan sağlanacak 50 milyon lira sermaye ile kurulacak fona il başta  işsizlik fonunun daki 100 milyar lirada  dahil edileceği anlaşılıyor.
 
Dünyada Örnekleri :

Petrol zengini ülkeler veya  Çin gibi ihracattan dolayı cari fazla veren ülkeler ellerinde biriken dövizleri ve  kaynakları değerlendirmek için
‘’Ulusal Varlık Fonu ‘’ kurmuşlardır. Rusya , Birleşik Arap Emirlikleri , Çin , Norveç ulusal varlık fonları birer örnektir.
 
OECD ve IMF kurulacak bu tür fonlar için , Norveç’i örnek olarak öneriyor.Norveç varlık fonunda  870  milyar dolar var. (Türkiye’nin bir yıllık Milli Gelirine eşit )
 
Dünyanın en büyük 10 ulusal varlık fonunun üçü Çin’e aittir. Çin cari fazlalarını bu fonlar aracılığı ile değerlendirmektedir. Diğerleri petrol veya cari fazla veren ülkelerdir.(Aşağıdaki tablo
  
EN BÜYÜK 10 ULUSAL VARLIK FONU
----------------------------------------------------------------------
                                VARLIK
  ÜLKE               (MİLYAR DOLAR)   BAŞLANGIÇ   KÖKEN
-------------       ----------------------- ----------------  -------------
NORVEÇ                       871                    1990             PETROL
BİRLEŞİK ARAP
EMİRLİKLERİ                792                    1976             PETROL
ÇİN(CİC)                        746                     2007            CARİ PETROL
SUUDİ ARABİSTAN     598                     1952             PETROL
KUVEYT                        592                     1953             PETROL
ÇİN(SAFE)                     474                    1997             CARİ FAZLA
HONG-KON                   442                    1943             CARİ FAZLA
SİNGAPUR                    344                    1981             CARİ FAZLA
KATAR                          256                     2003             PETROL
ÇİN (NSSF)                    236                     2000            CARİ FAZLA
 
Türkiye ulusal  fonda ne kadar iddialı olabilir ?

Türkiye cari açık veriyor. Petrol geliri de yok. Elinde yalnızca  35 milyar dolarlık işsizlik fonu var. Bu fonda Devlet iç borçlanma senetlerine yatırılmış durumda . Yani zaten bu fon kullanılıyor.

Diğer kaynaklar ,Silah sanayini geliştirmek için kurulan Savunma Sanayi Fonu ile özelleştirmelerden kalan paranın toplandığı Özelleştirme Fonu, Ayrıca 45 yaşın altındaki çalışanlardan her ay kesilecek BES primlerinin oluşturacağı kaynak, Karayolları, DSİ, TRT gibi özel bütçeli kuruluşların, kimi KİT’lerin ellerindeki arsa ve binalardan oluşan varlıklarının Özelleştirme İdaresi eliyle satılması  olabilir.

 Özelleşirme gelirlerinin fona aktarılmasında ortaya çıkan bir çelişki  var : ‘’devlet  bir kamu altyapı yatırımını özelleştirecek , gelirini fona aktaracak başka altyapı yatırımlarını destekleyecek.’’ Kaldı ki özelleştirme nereye kadar ? KİT’lerin tamamına yakını özelleşti.
Sakıncalı yanları var :

Geçmişte ekonomik istikrarın bozulmasına bütçe dışı fonlarda etkili oldu. Varlık fonu farklı olabilir , ancak iki önemli sorun , iki önemli sakıncası giderilirse …

1.En önemli sorun devlete ve sonuç olarak Millete ait bir fonun , yine millet tarafından yani Parlamento adına sayıştay tarafından denetlenmesidir.  Bu denetim olmazsa , Başbakanlık fonu örtülü ödenek gibi kullanabilir. Bu fon kalıcı olacağı için bu günkü hükümetin veya gelecekteki hükümetlerin bu fonu yandaşları için kullanmayacağı ve yandaşlarına servet transferi aracı yapmayacağını kimse garanti edemez.

Maliye Bakanı Ağbal, "Türkiye'de kurulacak varlık fonu, Sermaye Piyasası Kurulu'nun yapmış olduğu bütün kurumsal yönetişim düzenlemelerine tabi olacak, şeffaf olacak, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından düzenlenen bağımsız denetimle ilgili bütün kurallara tabi olacak" diyor.

Buradaki çelişkide açıktır :  Özel denetim fonun kayıtlara uygun olup olmadığını denetler. Fonun halk adına  kullanılma şeklini denetleyemez.

2) Kamu altyapı yatırımlarını yap işlet devret modeli ile veriyor. Bu yatırımlar için talep garantisi de veriyor. Müteahhit maliyet olarak hem asgari yüzde 12 banka faizini koyuyor,  Hem de yine asgari yüzde 10 karını koyuyor. Yani bu günkü şartlar altında müteahhit gelecek yıllardaki gelirini bu güne indirgemek için yüzde 22 iskonto oranı kullanıyor.
 
Oysaki aynı yatırımı devlet borçlanarak yapsa, yalnızca yüzde 10 iç borçlanma faizi verecektir. Yani yatırımın maliyeti düşecektir. Halkın cebinden daha az parası çıkmış olacaktır.
 
Bizim hem bütçe açık veriyor, hem de cari açığımız var. Bütçe açıklarını kapatmak için devletin borçlanma sınırı var. Bunun yerine yatırımların bir kısmını fondan desteklerse , o zaman bu sınır genişlemiş oluyor. Hele , hele müteahhide  kaynak sağlamak için bu fondan  borçlanırsa , borçlanmanın maliyeti artar, halktan müteahhide kaynak aktarılmış olur.  
 
 
 
 
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner5